Jak zdiagnozować uszkodzenie rozrusznika bez wymontowywania z pojazdu?

Samochodowy rozrusznik jest maszyną prądu stałego o sporej mocy, której zadaniem jest bezpośrednie wprawienie w ruch obrotowy wału korbowego silnika, co w konsekwencji powinno doprowadzić do uruchomienia silnika.

Ponieważ rozrusznik jest poddawany wielkim obciążeniom, jest tak skonstruowany aby bez szwanku je znosić, nawet gdy są większe od jego nominalnej mocy. Dlatego ulega uszkodzeniom bardzo rzadko. Uszkodzenia najczęściej mają charakter mechaniczny i wiążą się z naturalnym zużyciem elementów, albo z procesami zmęczeniowymi materiałów.

Zobacz też: Jak obsługiwać elektromechaniczny regulator napięcia prądnicy prądu stałego?

Gdy rozrusznik nie działa po włączeniu zapłonu i przekręceniu kluczyka w pozycję „Rozruch”, a akumulator nie jest rozładowany, powodem jest najczęściej przerwa w obwodzie zasilania wyłącznika elektromagnetycznego, jego uszkodzenie, zły kontakt klem z biegunami akumulatora lub uszkodzenie stacyjki. Uszkodzenie można szybko zlokalizować, o ile jest łatwy dostęp do rozrusznika i jego wyłącznika.

Polecamy: PITY 2015 z płytą CD

Zacząć trzeba od klem akumulatora. Gdy po przekręceniu kluczyka w pozycję „Rozruch” światłą w pojeździe przygasną, należy sprawdzić klemy i oczyścić ich powierzchnie styku z biegunami akumulatora oraz same bieguny. Gdy to nie pomoże, trzeba sprawdzić sam rozrusznik. W tym celu należy, po włączeniu biegu jałowego i zaciągnięciu hamulca postojowego, zewrzeć grubym wkrętakiem dwie śruby na elektromagnesie rozrusznika. Może pojawić się iskrzenie. Jeżeli rozrusznik zacznie się szybko obracać, natychmiast odłączyć wkrętak od śrub. Przyczyna jego niedziałania leży po stronie elektromagnesu.
Jeżeli wirnik rozrusznika pozostanie nieruchomy, należy sprawdzić, czy szczotki nie zawiesiły się w szczotkotrzymaczach, o ile jest do nich dostęp bez rozbierania rozrusznika. Jeżeli nie, trzeba wymontować rozrusznik z samochodu.

Zobacz też: Jak zdiagnozować złą pracę prądnicy prądu stałego na podstawie objawów?

Gdy wirnik rozrusznika daje się uruchomić opisanym sposobem, należy tym samym wkrętakiem, lub – lepiej – kawałkiem dość grubego przewodu z odizolowanymi końcami zewrzeć śrubę, do której jest podłączony przewód rozruchowy z zaciskiem na elektromagnesie, do którego jest przykręcony małym wkrętem cienki pojedynczy przewód. Miejsce to jest „gorącym” zakończeniem uzwojenia elektromagnesu. Jeżeli da się słyszeć charakterystyczny szczęk, rozrusznik powinien natychmiast zacząć obracać wałem korbowym silnika. Gdyby to nie nastąpiło, prawdopodobnie spaliły się styki wyłącznika elektromagnetycznego i trzeba go odłączyć od rozrusznika.

Jeżeli dzięki opisanemu sposobowi rozrusznik obróci wałem korbowym, należy włączyć stacyjkę w pozycję „Zapłon” i powtórzyć czynności, co z pewnością doprowadzi do rozruchu silnika. Przyczyną niedomagania jest albo przerwa na drodze uzwojenie elektromagnesu – stacyjka, albo sama stacyjka.