Magazynowanie nie zawsze stanowi usługę związaną z nieruchomością

Przepisem ustalającym miejsce świadczenia (a więc wyznaczającym miejsce opodatkowania) dla usług związanych z nieruchomościami jest art. 28e ustawy o podatku od towarów i usług (zwanej dalej ustawą o VAT). W myśl tej regulacji miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami jest miejsce położenia nieruchomości. Wskazali Państwo, że magazyn znajduje się w Polsce. Gdyby uznać, że świadczone na rzecz kontrahenta usługi stanowią usługi związane z nieruchomościami, to usługa ta opodatkowana będzie w Polsce.

Odwiedź nasz serwis Magazynowanie

Przepis powyższy stanowi implementację art. 47 Dyrektywy 2006/112/WE Rady w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (zwanej dalej Dyrektywą VAT), który ustala miejsce świadczenia dla usług związanych z nieruchomościami. W związku ze stosowaniem ww. przepisu dochodziło do wielu sporów interpretacyjnych. Istota problemu sprowadzała się do rozumienia wyrażenia "usług związanych z nieruchomościami" - jaki charakter ma mieć ten związek oraz jakie elementy determinują istnienie tego rodzaju związku. Wyjaśnienia powyższego problemu podjął się Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (zwany dalej TSUE), który w wyroku z 27.06.2013 r. (C-155/12) uznał, że art. 47 Dyrektywy VAT "należy interpretować w ten sposób, że kompleksowe usługi w zakresie magazynowania, obejmujące przyjmowanie towarów do magazynu, ich umieszczanie na odpowiednich półkach magazynowych, przechowywanie, pakowanie, wydawanie, rozładunek i załadunek są objęte tym artykułem jedynie wówczas, gdy magazynowanie stanowi świadczenie główne czynności jednolitej i usługobiorcom jest przyznane prawo używania całości lub części wyraźnie określonej nieruchomości".

Wykładnia przepisu dokonana przez TSUE pozwala na wyodrębnienie dwóch konstytutywnych elementów, których istnienie powoduje objęcie danych świadczeń dyspozycją art. 47 Dyrektywy VAT:

• czynność magazynowania stanowić musi główne świadczenie czynności jednolitej,
• usługobiorcy przyznane musi być prawo używania całości lub części wyraźnie oznaczonej nieruchomości.

Więcej na temat VAT w logistyce znajdziesz tutaj

Jak wskazano w przedstawionym zapytaniu, magazynowanie ma być częścią usług logistycznych. Wydaje się więc, że przedmiotowe świadczenie stanowiło będzie kompleksową usługę logistyczną, której częścią będą operacje magazynowe. Świadczenie kompleksowe występuje wówczas, gdy dwa lub więcej niż dwa świadczenia (czynności) dokonane przez podatnika są tak ściśle powiązane, że obiektywnie tworzą w aspekcie gospodarczym jedną całość, której rozdzielenie miałoby sztuczny charakter. W takim przypadku wszystkie te świadczenia lub czynności stanowią jednolite świadczenie dla celów podatku od towarów i usług. W świetle powyższego usługa magazynowania nie będzie stanowiła głównego świadczenia, świadczeniem tym będzie usługa logistyczna. Tym samym nie zostanie spełniony pierwszy z wyżej wymienionych elementów.

Ponadto strony postanowiły, że kontrahentowi nie będzie przyznane prawo do używania części lub całości magazynu. W ten sposób nie zostanie spełniony drugi z elementów, tj. możliwość korzystania z oznaczonej części nieruchomości. Usługi świadczonej na rzecz kontrahenta nie można więc traktować jako usługi związanej z nieruchomością. Zatem do przedmiotowych świadczeń nie znajdzie zastosowania art. 28e ustawy o VAT.

Ustalenie miejsca świadczenia (opodatkowania) usług wymaga więc odwołania do zasad ogólnych. W myśl art. 28b ust. 1 ustawy o VAT, miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej. Kontrahent ma siedzibę działalności gospodarczej w Niemczech. Miejscem opodatkowania usługi będą więc Niemcy (przy założeniu, że kontrahent nie posiada w Polsce stałego miejsca prowadzenia działalności, dla którego świadczone są te usługi).

Tak ustalone miejsce opodatkowania usług będzie rodziło określone konsekwencje w odniesieniu do rozliczeń pomiędzy stronami. Powinni Państwo wystawić dla kontrahenta fakturę nieuwzględniającą m.in. stawki i kwoty podatku od towarów i usług. Ponieważ podmiotem obowiązanym do rozliczenia podatku od wartości dodanej będzie kontrahent to faktura powinna zawierać również adnotację "odwrotne obciążenie".

Tekst: Piotr Kępisty, konsultant podatkowy w ECDDP Sp. z o.o.