Jak rozpoznać nadmierne zużycie tłoków i cylindrów w silniku?

Najczęściej spotykane objawy nadmiernego zużycia grupy tłok - pierścienie - cylinder:

• biały dym wydobywający się z rury wydechowej rozgrzanego silnika, pracującego pod obciążeniem świadczy o przedostawaniu się oleju z układu smarowania do komór spalania cylindrów, czyli o istniejących nieszczelnościach pomiędzy cylindrem i tłokiem;
• czarny dym powstający w podobnych okolicznościach w silniku wysokoprężnym świadczy albo o niepełnym spalaniu paliwa w wyniku zbyt niskiego ciśnienia sprężania, czyli w wyniku nieszczelności między tłokiem i cylindrem, albo o wadliwej regulacji układu wtryskowego albo o zużyciu wtryskiwaczy (tzw. lejące wtryskiwacze);
• nierównomierna praca na wolnych obrotach, nie znikająca po wykonaniu wszystkich czynności regulacyjnych;
• „klekotanie” i dzwonienie tłoków w cylindrach, wyraźnie słyszane z silnika pracującego na wolnych obrotach. Odgłosy te występują niezbyt regularnie, dlatego łatwo je odróżnić od dźwięków wadliwie pracujących zaworów;
• zmniejszenie mocy silnika, uniemożliwiające uzyskanie prędkości maksymalnej i utrudniające pokonywanie wzniesień. Objaw ten może jednak świadczyć o usterkach układu zasilania silnika w paliwo lub zapłonu.
• utrudniony rozruch zimnego silnika. Objaw ten może świadczyć także o nieszczelnościach zaworów, wadliwie pracującym zapłonie lub niewłaściwym momencie wtrysku paliwa, złej regulacji gaźnika, uszkodzeniach świec żarowych w silniku wysokoprężnym lub świec zapłonowych w benzynowym.

Zobacz również: Jak określić stan zaworów i gniazd zaworowych?

Po stwierdzeniu występowania objawów choć jednej z wymienionych wcześniej usterek należy udać się do stacji obsługi, która wykona dokładne oględziny silnika, zbada jego parametry i oceni, czy silnik kwalifikuje się do natychmiastowej naprawy, czy też może być nadal eksploatowany z zachowaniem dużej ostrożności, unikaniem przeciążania go i pracy pod obciążeniem na zbyt wysokich lub zbyt niskich obrotach.

Zobacz również: Jak ocenić stopień zużycia elementów korbowodu i wału korbowego?

Jeżeli w silniku występują duże luzy pomiędzy tłokami i cylindrami, których nie są w stanie dostatecznie uszczelniać pierścienie tłokowe, silnik taki będzie zużywał bardzo dużo oleju, często kilkakrotnie przekraczając normę. W przypadku silników niskoobrotowych i średnio-obrotowych można temu częściowo zapobiec, stosując znacznie gęstszy olej od zalecanego. Mogą wówczas wystąpić problemy z jego oczyszczaniem przez filtry, przystosowane do rzadszych olei, dlatego nie wolno traktować powyższej rady w kategoriach reguły, lecz jedynie jako wskazówkę do ewentualnego doraźnego zastosowania.