Nowe zasady badań technicznych. Chodzi o pojazdy sprowadzane spoza UE

• Dlaczego potrzebne są zmiany w przepisach dotyczących przeprowadzania badania technicznego pojazdów?
• Zmiany wynikające z przepisów umowy ADR
• Identyfikacja pojazdu podczas okresowego badania technicznego – co się zmienia?
• Problem pojazdów spoza Unii Europejskiej
• Nowy dokument w katalogu, który pozwoli stwierdzić rejestrację pojazdu sprowadzonego spoza UE
• Zmiany przepisów w zakresie zatrzymania dowodu rejestracyjnego przez diagnostę

Chodzi o projekt rozporządzenia Ministra Infrastruktury zmieniającego rozporządzenie w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach. Przygotowany przez resort infrastruktury na podstawie upoważnienia zawartego w art. 81 ust. 15 ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym.

Dlaczego potrzebne są zmiany w przepisach dotyczących przeprowadzania badania technicznego pojazdów?

Jak wskazano w uzasadnieniu projektu rozporządzenia przygotowanego przez Ministerstwo Infrastruktury, potrzeba nowelizacji wynika z postulatów właścicieli pojazdów oraz przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą w zakresie prowadzenia stacji kontroli pojazdów.

Chodzi o wprowadzenie zmian w przepisach dotyczących identyfikacji pojazdu podczas przeprowadzania badania technicznego. Projekt jest również konsekwencją zmian wprowadzonych w części 9 „Wymagania dotyczące konstrukcji i dopuszczania pojazdów” Umowy dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (tzw. umowa ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r. (Dz. U z 2025 r. poz. 642 i 1575), które weszły w życie dnia 1 stycznia 2023 r.

Zmiany wynikające z przepisów umowy ADR

W uzasadnieniu przypomniano, że w Oświadczeniu rządowym z dnia 13 marca 2023 r. w sprawie wejścia w życie zmian do załączników A i B do Umowy dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r. (Dz. U. z 2023 r. poz. 891) wskazano, iż od dnia 1 stycznia 2023 r. obowiązują zmienione załączniki A i B umowy ADR.

Stanowi to realizację obowiązku transpozycji przewidzianego w art. 2 ust. 1 dyrektywy delegowanej Komisji (UE) 2022/2407 z dnia 20 września 2022 r., zmieniającej załączniki do dyrektywy 2008/68 Parlamentu Europejskiego i Rady w celu uwzględnienia postępu naukowo-technicznego w zakresie transportu drogowego.

Identyfikacja pojazdu podczas okresowego badania technicznego – co się zmienia?

Projekt wprowadza zmianę w przepisie zawierającym katalog dokumentów oraz centralnej ewidencji pojazdów, który stanowi podstawę do dokonania sprawdzenia cech identyfikacyjnych oraz ustalenia i porównania zgodności faktycznych danych pojazdu w ramach identyfikacji pojazdu podczas okresowego badania technicznego.

Zgodnie z obowiązującym § 2 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 czerwca 2012 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz. U. z 2024 r. poz. 141, z późn. zm.), zakres badania technicznego obejmuje identyfikację pojazdu, w tym sprawdzenie cech identyfikacyjnych oraz ustalenie i porównanie zgodności faktycznych danych pojazdu z danymi w:

• dowodzie rejestracyjnym,
• pozwoleniu czasowym,
• pokwitowaniu, o którym mowa w art. 132 ust. 2 ustawy, łącznie z danymi i informacjami, o których mowa w art. 80b ust. 1 pkt 1 i 13 ustawy,
• centralnej ewidencji pojazdów, o których mowa w art. 80b ust. 1 pkt 1, 9–13, 15, 15a, 17 i 21 ustawy – w przypadku pojazdu, któremu zatrzymano dowód rejestracyjny (pozwolenie czasowe).

Problem pojazdów spoza Unii Europejskiej

Jak wskazano w uzasadnieniu, obecnie w przypadku gdy właściciel pojazdu posiada inny dokument stwierdzający rejestrację pojazdu na terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim, wydany przez właściwy organ tego państwa, i konieczne jest wykonanie badania technicznego, zastosowanie ma art. 74 ust. 2 pkt 2 lit. c ustawy - Prawo o ruchu drogowym.

Zgodnie z nim czasowej rejestracji dokonuje się na wniosek właściciela pojazdu w celu umożliwienia przejazdu pojazdu związanego z koniecznością dokonania badania technicznego lub naprawy. Jednocześnie obowiązujący art. 72 ust. 2a ustawy dopuszcza rejestrację pojazdu sprowadzanego z państwa niebędącego państwem członkowskim na podstawie innego dokumentu niż dowód rejestracyjny.

Mimo to, jak podkreślono w uzasadnieniu, obecnie przeprowadzenie badania technicznego bez sprawdzenia cech identyfikacyjnych w dowodzie rejestracyjnym albo pozwoleniu czasowym nie jest możliwe, z wyjątkiem przypadku zatrzymania dowodu.

Nowy dokument w katalogu, który pozwoli stwierdzić rejestrację pojazdu sprowadzonego spoza UE

W celu ułatwień dla właścicieli takich pojazdów projekt przewiduje dodanie do katalogu dokumentów innego dokumentu stwierdzającego rejestrację pojazdu sprowadzonego spoza UE, wydanego przez właściwy organ tego państwa. Dokument ten ma pozwolić na sprawdzenie cech identyfikacyjnych oraz ustalenie i porównanie zgodności faktycznych danych pojazdu w ramach badania technicznego.

Jak wynika z uzasadnienia, wprowadzenie zmian spowoduje, że uprawniony diagnosta, przeprowadzając okresowe badanie techniczne przed pierwszą rejestracją pojazdu w Polsce, będzie mógł dokonać sprawdzenia cech identyfikacyjnych oraz porównać dane pojazdu z danymi zawartymi w tym dokumencie.

Zmiany mają również przyczynić się do spójności przepisów dotyczących badań technicznych z przepisami dotyczącymi rejestracji pojazdów.

Zmiany przepisów w zakresie zatrzymania dowodu rejestracyjnego przez diagnostę

Projekt zakłada także rezygnację ze sprawdzania danych pojazdu w centralnej ewidencji pojazdów w przypadku pojazdu, któremu zatrzymano dowód rejestracyjny. Jak przypomniano w uzasadnieniu, rozwiązanie to zostało wprowadzone rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 1 lutego 2023 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach (Dz. U. poz. 248) i było przeznaczone dla pojazdów, w których diagnosta po negatywnym wyniku badania zatrzymał dowód rejestracyjny.

Obecnie jednak – po zmianach wprowadzonych ustawą z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczania niektórych skutków kradzieży tożsamości (Dz. U. poz. 1394) – zatrzymanie dowodu następuje poprzez wpis w centralnej ewidencji pojazdów. Właściciel nadal posiada dokument fizycznie, dlatego możliwa jest jego wykorzystanie do identyfikacji pojazdu podczas badania technicznego.