REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Jak zmieniało się bezpieczeństwo w Formule 1 na przestrzeni lat?

Paweł Natorski
Jak zmieniało się bezpieczeństwo w Formule 1 na przestrzeni lat?/Fot. Shutterstock
Jak zmieniało się bezpieczeństwo w Formule 1 na przestrzeni lat?/Fot. Shutterstock
shutterstock

REKLAMA

REKLAMA

Bezpieczeństwo kierowców w Formule 1 to temat obecnie dyskutowany za sprawą wypadku Romaina Grosjeana. Warto prześledzić historię nowinek technologicznych mających poprawić bezpieczeństwo kierowcy. Jak zmieniało się bezpieczeństwo w Formule 1 na przestrzeni lat? Czy w 2021 roku zostaną wprowadzone znalazły się nowe regulacje?

Wypadek Romaina Grosjeana. Jak zmieniało się bezpieczeństwo w Formule 1 na przestrzeni lat?

Wypadek Romaina Grosjeana podczas GP Bahrajnu Formuły 1 ponownie zapoczątkował niekończącą się dyskusję na temat bezpieczeństwa kierowców w królowej motosportu. Jak przyznaje sam poszkodowany to że wyszedł z tego bez poważniejszych obrażeń to cud. Bolid Francuza po kontakcie z maszyną Daniła Kwiata wypadł przy prędkości ponad 200 km/h z toru, uderzył z impetem w barierki i natychmiastowo stanął w płomieniach. Służby ratownicze zareagowały bardzo szybko a Grosjean wyszedł z ognia o własnych siłach. Mimo piekielnie niebezpiecznej dla jego życia sytuacji doznał tylko drobnych oparzeń dłoni i kostek. Ratunkiem dla kierowcy Haasa okazał się wprowadzony w tym sezonie nowy ognioodporny kombinezon, który powoduje że przy bezpośrednim ogniu temperatura wzrasta po 5 sekundach tylko o 24 stopnie Celsjusza a także system HALO. Ten sam, który jeszcze niecałe 3 lata temu był krytykowany przez fanów, ekspertów i kierowców, w tym samego Grosjeana.

REKLAMA

System ochrony kierowcy

Wprowadzony w sezonie 2018 w wyścigach Formuły 1, Formuły 2, Formuły 3, Formuły 4 oraz Formuły E jest systemem ochrony kierowcy i składa się z zakrzywionego pałąku znajdującego się nad jego głową. Zbudowany jest z tytanu, waży ok. 7 kg i potrafi wytrzymać nacisk rzędu 12 ton, a więc wagę równą masie piętrowego autobusu. Tzw. aureola została wprowadzona jako odpowiedź na liczne wypadki związane z obrażeniami głowy a szczególnie na ten śmiertelny w którym po zderzeniu z dźwigiem zmarł Jules Bianchi. Zgodnie ze słowami władz FIA(Fédération Internationale de l’Automobile), organizacji która reguluje i zarządza wyścigami F1 bezpieczeństwo kierowców zwiększyło się dzięki temu o 17 proc. Grosjean nie jest pierwszym bezpośrednim beneficjentem wynalazku- także Charles Leclerc może dziękować FIA za wprowadzenie pałąka ochronnego do bolidów. Podczas GP Belgii 2018 system HALO ocalił głowę Monakijczyka od bezpośredniego kontaktu z McLarenem Fernando Alonso, pozostając przy tym strukturalnie nienaruszony i nadając się do dalszego użytkowania.

Historia nowinek technologicznych

REKLAMA

Historia nowinek technologicznych mających poprawić bezpieczeństwo kierowcy jest jednak o wiele dłuższa. Formuła 1 50 lat temu wyglądała zupełnie inaczej. Praktycznie w każdym sezonie co najmniej jeden z zawodników stracił życie na torze. W latach 1970-1974 zginęło łącznie 8 kierowców i w ramach reakcji FIA wprowadziła w 1975r. obowiązek zastąpienia dotychczasowych bawełnianych kombinezonów ognioodpornymi. Nie uratowało to jednak Nikiego Laudy przed poważnymi obrażeniami po wypadku na Nürburgringu w 1976r. Legendarny Austriak o mało co nie spłonął, czemu nie był w stanie zaradzić kombinezon. Element ten ewoluował jednakże na przestrzeni lat i obecnie wykonany jest z lekkiego materiału Nomex. Waży mniej niż 2 kilogramy a żeby zostać dopuszczony do użytku musi przejść szereg testów na rozciąganie oraz przede wszystkim na ochronę przed płomieniami i wysoką temperaturą.

Obecnie, czego dowód mieliśmy przy okazji wypadku Grosjeana, służby medyczne działają bardzo sprawnie. Jednakże jeszcze w latach 70. poszkodowanych kierowców wyciągali z bolidów i udzielali początkowej pomocy ich koledzy z toru. Całe centrum medyczne opierało się na jednym małym namiocie. Zmieniło się to w 1979r., kiedy to obowiązkowa na torze stała się obecność helikoptera, anestezjologa oraz samochodu medycznego.

Na początku lat 80. w bolidach F1 pojawiła się tzw. „klatka bezpieczeństwa”, czyli nic innego jak kokpit. Zbudowany z włókna węglowego ewoluował z czasem i jest w stanie wytrzymać nawet najgroźniejsze zdarzenia. Znajduje się tutaj również system przeciwpożarowy, który może zostać aktywowany przez kierowcę w razie potrzeby.

REKLAMA

Duże zmiany w regulaminie przyniosły lata 90. Stały element współczesnych wyścigów czyli samochód bezpieczeństwa pojawił się na stałe w 1993r. W chwilach zagrożenia takich jak pojawienie się szczątków rozbitego bolidu czy złej pogody wyjeżdża na tor i przewodzi stawce, uniemożliwiając szybką jazdę i wyprzedzanie kierowcom wyścigowym. W tym roku w roli samochodu bezpieczeństwa pojawił się Mercedes-AMG GT, osiągajacy prędkość maksymalną 318 km/h.

Rok później, w 1994r. podczas weekendu GP San Marino zginęło dwóch kierowców- Austriak Roland Ratzenberger oraz trzykrotny mistrz świata Ayrton Senna. Spowodowało to zmiany w otoczeniu toru. Zaczęto neutralizować najbardziej niebezpieczne zakręty, trawę i żwir zaczął zastępować asfalt, który jest dwa razy lepszy w spowalnianiu prędkości bolidu. W 2000r. natomiast FIA wprowadziła standardową okalającą tor barierę z opon. W międzyczasie, w 1997r. został natomiast wprowadzony do wyścigów Rejestrator Danych Wypadkowych. Wszystkie bolidy są zaopatrzone w system który odnotowuje wszystkie informacje odnośnie zajścia oraz o tym jak sprawnie zadziałały urządzenia bezpieczeństwa. Jest to potem wykorzystywane w dalszych pracach nad poprawą bezpieczeństwa kierowców.

XXI wiek to okres który przynosi przełomowe zmiany często niewidoczne w ekranie telewizora. Bardzo ważny element dla bezpieczeństwa kierowców został wprowadzony do regulaminu w 2003r. Jest to system HANS-urządzenie odpowiadające za ochronę głowy i szyi. Przypina się je do kombinezonu oraz kasku, dzięki temu hamuje ruch głowy kierowcy do przodu w momencie wypadku. To właśnie ten wynalazek spowodował że Robert Kubica nie odniósł urazu kręgosłupa w wyniku przerażającego wypadku podczas GP Kanady w 2007r. Natomiast w 2014r. pojawił się w Formule 1 akcelerometr. Kierowcy mają wmontowane urządzenie w słuchawkach i dzięki temu można zebrać dokładne dane jak zadziałała siła zdarzenia i jaki miała wpływ na ruch głowy podczas uderzenia, co pozwala na dalsze udoskonalanie systemu bezpieczeństwa kierowców. Sezon 2019 wprowadził kolejne wynalazki. Jednym z nich są biometryczne rękawice. Pozwalają one na mierzenie pulsoksymetrii tj. ilości tlenu we krwi oraz tętna. Poprzez system bluetooth zespół medyczny jest w stanie monitorować oddech kierowcy a także zaplanować wyciągnięcie go z bolidu. W zeszłym roku zmieniły się także kaski kierowców. Muszą one spełniać szereg wymagań, w tym przejścia testów balistycznych, na ognioodporność, uderzenia z różną prędkością czy ciężarem. Ochrona przed uderzeniem ułamkami stała się jeszcze większa, zostały rozszerzone obszary ochrony po bokach kasku, nowa konstrukcja skorupy powoduje iż jest ona nie tylko wytrzymała ale również odporna na przebicie oraz zgniatanie.

Warto również przypomnieć iż w 2010 r. po 17 latach została przywrócona reguła iż tankowanie podczas trwania wyścigu jest zakazane. Spowodowało to większe bezpieczeństwo podczas pit stopów- są one teraz prostsze i szybsze, a mechanicy nie są już poddawani tak dużej presji jak kiedyś. O tym jak niebezpieczne potrafi być tankowanie mogli przekonać się Jos Verstappen i Kimi Raikkonen którzy to zostali spryskani ogniem pochodzącym z węża paliwowego.

Jakie zmiany w 2021 r.?

Władze Formuły 1 nie zamierzają zwalniać i w regulaminie na 2021 znalazły się nowe regulacje mające na celu poprawę bezpieczeństwa kierowców. W następnym sezonie uwięzi, znajdujące się już na kołach bolidów będą obowiązkowe również dla tylnego skrzydła i tylnej struktury uderzeniowej. Spowoduje to znacząco lepsze zabezpieczenie przed odpadającymi elementami w trakcie wypadku. Zwiększają się również wymagania dotyczące wytrzymałości podwozia i pochłaniania energii w przypadku zderzeń czołowych, bocznych i tylnych, wprowadza się w tym zakresie szereg zmian w celu poprawy bezpieczeństwa układów hybrydowych samochodów. Miejmy nadzieję że ta zmiany i wszystkie następne spowodują iż Formuła 1 stanie się całkowicie bezpiecznym sportem, nie tracąc jednakże nic ze swojego uroku.

Paweł Natorski - student II roku prawa i stosunków międzynarodowych na Uniwersytecie Warszawskim, członek Koła Naukowego Prawa Sportowego „Ius et Sport”

Polecamy serwis: Auto i prawo

Autopromocja
Koło Naukowe Prawa Sportowego Ius et Sport
Organizacja studencka działająca przy Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego

REKLAMA

Źródło: INFOR
Czy ten artykuł był przydatny?
tak
nie
Dziękujemy za powiadomienie - zapraszamy do subskrybcji naszego newslettera
Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.
UWAGA: Ten formularz nie służy wysyłaniu zgłoszeń . Wykorzystamy go aby poprawić artykuł.
Jeśli masz dodatkowe pytania prosimy o kontakt

REKLAMA

Komentarze(0)

Pokaż:

Uwaga, Twój komentarz może pojawić się z opóźnieniem do 10 minut. Zanim dodasz komentarz -zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.
    QR Code

    © Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

    Moto
    Zapisz się na newsletter
    Zobacz przykładowy newsletter
    Zapisz się
    Wpisz poprawny e-mail
    Mandat za brak płynu do spryskiwaczy w 2023 r. Czy płyn jest obowiązkowy?

    Czy mandat za brak płynu do spryskiwaczy jest jedynie mitem kreowanym przez kierowców? I czym sam płyn do spryskiwaczy jest obowiązkowy w aucie? To dwa kluczowe pytania, które zostały postawione przed tym materiałem.

    Jak zrobić odmrażacz do szyb w domu? To proste i tanie

    Odmrażacze do szyb samochodowych biją rekordy popularności wśród kierowców zimą. Temu nie można się dziwić. Jedno psiknięcie wystarczy, aby szron zniknął. Bez skrobania! Czy taki płyn można jednak zrobić w domu? Sposób jest bardzo prosty, ale i tani.

    Kondycja branży motoryzacyjnej. Kto będzie budować samochody przyszłości?

    Branżę motoryzacyjną czeka szereg wyzwań. Wraca do normalności po okresie pandemii, a do tego stoi u progu transformacji. I w tym punkcie warto spojrzeć na nią, ale od strony HR-u. Jak wygląda dostępność wykwalifikowanej kadry w tym sektorze?

    Jak odpalić silnik z kabli? Kierowca musi pamiętać o kolejności

    Jak odpalić silnik z kabli? To pytanie, które jest szczególnie aktualne o tej porze roku. A odpowiedź dotyczy kolejności podłączania przewodów do obydwu akumulatorów. Ta jest najważniejsza.

    REKLAMA

    MAN TGE po liftingu. Model 2024 otrzyma jakby luksusowe wnętrze

    MAN TGE przechodzi właśnie drobny lifting. I ten w stu procentach skupi się na kabinie pasażerskiej. Unowocześni multimedia, ale i systemy bezpieczeństwa. Stąd nazwa Next Level. Co konkretnie się zmieni po modernizacji?

    Paliwo E10. Wyszukiwarka z szeregiem błędów. Pozwala nawet na tankowanie benzyną... diesla

    W sieci pojawiła się rządowa wyszukiwarka, w której można sprawdzić, czy twój pojazd jest kompatybilny z paliwem E10. A lista jest naprawdę ciekawa! Czasami silnik 1,6 FSI znosi nowy typ benzyny, a czasami nie. Program zaleca nawet stosowanie benzyny E10 w... dieslu. A to nie koniec błędów.

    Miesiącami szukano sprawcy dziurawienia opon. Odkrycie, kto za tym stoi było zaskakujące

    We włoskim miasteczku od kilku miesięcy szukano sprawcy dziurawienia opon w samochodach. Odkrycia dokonano dzięki nagraniom z kamer monitoringu. Okazało się, że był to pies. Jak to się stało, że zniszczył tyle samochodów?

    Nowy Opel Corsa Hybrid. MHEV pojedzie nawet kilometr na samym prądzie

    Opel Corsa po liftingu po raz pierwszy w historii modelu otrzymał lekką hybrydę. MHEV w niemieckim hatchbacku może mieć 100 lub 136 koni mocy. A to nie koniec dobrych informacji na temat tego auta.

    REKLAMA

    Opony całoroczne a zimowe. Które są lepsze?

    Opony na zimę to opony zimowe? Dziś to już nie jest takie oczywiste. Zwłaszcza że na rynku pojawił się szereg opon całorocznych. Czy wielosezonówka może stanowić realną alternatywę?

    Mandat za jazdę nieodśnieżonym samochodem w 2023 r. Kara może być liczona w tysiącach

    Jazda nieodśnieżonym samochodem stanowi wykroczenie. A w 2023 r. na kierowców czeka wyjątkowo surowa kara. Bo gdy policjanci zaczną podliczać kolejne składowe wykroczenia, uzbiera się kilka tysięcy złotych. Ładna sumka!

    REKLAMA