Jak uczynić ruch rowerowy bezpieczniejszym?

Kiedy rowerzysta może jechać po chodniku?

Podstawowym warunkiem bezpieczeństwa rowerzystów jest poruszanie się po wytyczonych ścieżkach zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. W przypadku braku ścieżki rowerowej kierujący jednośladami mają prawo poruszać się poboczem, o ile nie utrudnia to ruchu pieszych i stan pobocza na to pozwala. Cykliści mogą jechać prawą stroną jezdni możliwie blisko jej krawędzi jedynie w sytuacji, gdy nie ma możliwości, by poruszać się poboczem. Z chodnika mają prawo korzystać z kolei, gdy warunki atmosferyczne nie pozwalają na jazdę po ulicy. Bez względu na pogodę po chodniku jechać może rowerzysta do 10. roku życia wraz z opiekunem.

Zobacz też: Dziecko na rowerze – przepisy i zasady

Wypadki z udziałem rowerzystów

Rowerzyści znajdują się na drugim miejscu wśród ofiar wypadków po osobach podróżujących samochodami osobowymi. Według policyjnych statystyk w 2013 roku uczestniczyli oni w 4 723 wypadkach drogowych, w których zginęło 317 osób, a rany odniosły 4 573 osoby. Większość zdarzeń z udziałem kierowców jednośladów miała miejsce na obszarze zabudowanym (4 012) i spowodowana była przez innych użytkowników drogi, głównie kierowców aut osobowych. Z kolei wypadki na obszarze niezabudowanym pochłonęły stosunkowo więcej ofiar: w co piątym była ofiara śmiertelna, podczas gdy na obszarze zabudowanym w co dwudziestym drugim. Jedną z głównych przyczyn wypadków pozostaje niewystarczająca widoczność rowerzystów.

Zobacz też: Odszkodowanie dla rowerzysty

Wypadki według sprawcy*

Pojazd sprawcy	Wypadki	%	Zabici	%	Ranni	%
Samochód osobowy	22 659	77,2	1 638	72,2	29 841	79,5
Rower	1 716	5,8	153	6,7	1 642	4,4
Samochód ciężarowy bez przyczepy	1 259	4,3	133	5,9	1 575	4,2
Motocykl	967	3,3	146	6,4	957	2,6
Motorower	884	3,0	39	1,7	963	2,6

Ofiary wypadku według użytkowników dróg*

Rodzaj użytkownika drogi	Ofiary ogółem	Zabici	Ranni
Piesi	9 942	1 140	8 802
Kierujący samochodami osobowymi	13 687	871	12 816
Kierujący rowerami	4 448	304	4 144
Kierujący motocyklami	2 050	242	1 808
Kierujący motorowerami	1 712	55 1	657

Z badań Oponeo.pl wynika, że aż 83% rowerzystów nie jest wystarczająco widocznych na drodze. Zdarza się, że kierowcy zbyt późno ich dostrzegają, a co za tym idzie możliwość wykonania bezpiecznego manewru jest w takim momencie utrudniona. Wpływ na to ma ciemny strój cyklistów, brak odpowiedniego oświetlenia, elementów odblaskowych, ale także stan szyb w aucie: brudne, zaparowane w znacznym stopniu pogarszają widoczność. Także w deszczu, gdy światła samochodowych reflektorów odbijają się od mokrego asfaltu, trudniej dostrzec innych użytkowników drogi. Widoczność pogarsza się szczególnie o zmierzchu. - Choć my dobrze widzimy oświetlone samochody, ich kierowcy niekoniecznie widzą nas – mówi Filip Fischer, Kierownik Działu Obsługi Klienta, z zamiłowania rowerzysta. - Jadąc na rowerze powinniśmy pamiętać o sprawnych rowerowych lampkach i odblaskowych elementach stroju.

Zobacz też: Wysokość mandatów dla rowerzystów

Obowiązkowe oświetlenie roweru

Zgodnie z Kodeksem Ruchu Drogowego każdy rower powinien być wyposażony w następujące światła:

• przednie: białe lub żółte ciągłe,
• tylne: odblaskowe (nie może mieć kształtu trójkąta) i światło pozycyjne (może być migające).

Dodatkowo dopuszczalne są światła odblaskowe zamontowane na bocznych płaszczyznach koła oraz na pedałach roweru. Zgodnie z przepisami rowerzyści powinni świateł używać od zmierzchu do świtu. Zaleca się również stosowanie odblaskowych elementów ubioru: kamizelki odblaskowej lub opasek. – Opaski odblaskowe najlepiej założyć nad kostką, gdyż na tej wysokości są widoczne dla kierowców samochodów z prawie każdej strony – mówi ekspert z Oponeo.pl. – Ten prosty zabieg pozwala zwiększyć widoczność rowerzystów z 20 do nawet 100 metrów.

Oświetlenie pasywne wykorzystujące oświetlenie innych pojazdów znacząco poprawia widoczność. Dodatkowo opaska samozaciskowa chroni długie nogawki spodni przed ewentualnym zabrudzeniem.

Zobacz też: Ubezpieczenie OC dla rowerzystów

Przy skrzyżowaniach - reguła ograniczonego zaufania

Zarówno kierowcy samochodów jak i rowerów powinni wykazać się czujnością oraz ograniczonym zaufaniem wobec innych użytkowników drogi. Należy pamiętać, że samochód zbliżający się do skrzyżowania ze ścieżką rowerową ma obowiązek ustąpić pierwszeństwa przejazdu rowerowi. Podobnie w czasie skrętu kierowcy samochodu w prawo przez ścieżkę rowerową. Obie strony powinny zachować ostrożność szczególnie w przypadku gęstego ruchu ulicznego. Podobnie w okolicach przejść dla pieszych. Niektórzy rowerzyści przecinają w tym miejscu ulicę, choć jest to niezgodne z prawem: należy zejść z pojazdu i przeprowadzić go po przejściu. Niebezpiecznym manewrem jest dla cyklistów również skręt w lewo. Dojeżdżając do skrzyżowania należy odpowiednio wcześniej zasygnalizować chęć zmiany kierunku jazdy. Także skręcający w lewo kierowca samochodu powinien zwrócić uwagę, czy nie mija rowerzysty. Zbyt mocne odbicie samochodu w prawo może spowodować, że kierowca jednośladu nie będzie miał gdzie zjechać, próbując uniknąć kolizji.

Zobacz też: Gdzie i jak uzyskać kartę rowerową?

Główne przyczyny wypadków drogowych spowodowanych przez kierujących innymi pojazdami, w których

poszkodowany został m.in. rowerzysta*

Przyczyna	Wypadki	Zabici	Ranni
Nieudzielenie pierwszeństwa przejazdu	1 950	99	1 882
Nieprawidłowe wyprzedzanie	453	28	456
Nieprawidłowy manewr skrętu	318	29	298
Niedostosowanie prędkości	271	41	256
Niezachowanie bezpiecznej odległości	141	15	131
Nieprawidłowe przejeżdżanie drogi dla rowerów	109	3	109
Jazda po niewłaściwej stronie drogi	93	7	97

Zobacz też: Co wolno rowerzyście na ulicy?

Przestrzeganie przepisów o ruchu drogowym, troska o dobrą widoczność, ostrożność oraz ograniczone zaufanie do kierowców i pieszych – to najważniejsze elementy, które sprawią, że jazda rowerem będzie bezpieczna.

Źródło: Materiały prasowe Oponeo.pl

*Dane pochodzą z raportu Komendy Głównej Policji „Wypadki drogowe w Polsce w 2013 roku”.