To miasto zamyka ulice dla setek tysięcy samochodów. Sprawdź, czy Twoje auto tam wjedzie od 1 stycznia 2026 r.

• Strefa Czystego Transportu w dużym polskim mieście - ostatnie dni przed startem
• Jaki obszar obejmie Strefa Czystego Transportu?
• Które samochody wjadą do SCT bez ograniczeń?
• Przykłady pojazdów, które nie wjadą do strefy bez opłaty, pomimo że są jeszcze często spotykane na drogach
• Czy są jakieś zwolnienia lub ułatwienia dla mieszkańców?
• Jakie opłaty za wjazd dla osób nie objętych zwolnieniem? Będzie okres przejściowy
• Jak sprawdzić swoje uprawnienia i zarejestrować pojazd do SCT? Poradnik, jak wjechać legalnie do Krakowa pojazdem od 1 stycznia 2026 r.
• Gdzie szukać pomocy, gdy nie mam możliwości rejestracji i złożenia wniosku przez Internet lub smartfon?

Strefa Czystego Transportu w dużym polskim mieście - ostatnie dni przed startem

To miasto w Polsce od lat zmaga się z problemem zanieczyszczonego powietrza. Choć w ostatniej dekadzie zlikwidowano ok. 45 tysięcy tak zwanych kopciuchów, a niemal 100% budynków w mieście ogrzewanych jest już ekologicznie, władze miasta postanowiły pójść o krok dalej. Odpowiedzią na oczekiwania mieszkańców Krakowa (bo o to miasto właśnie chodzi) - którzy w badaniu "Barometr Krakowski 2024" wskazali jakość powietrza jako jedno z głównych zmartwień - jest wprowadzenie Strefy Czystego Transportu (SCT).

System obsługi SCT działa od 8 grudnia 2025 r. Można z niego korzystać zarówno poprzez Internet (link tutaj) jak i przez dedykowaną aplikację mobilną na smartfony (mKraków). Zainteresowanie przerosło oczekiwania urzędników - w ciągu pierwszych trzech dni działania systemu aż ponad 175 tysięcy osób sprawdziło, czy ich samochód będzie miał prawo wjazdu do strefy. Jak podaje urząd miasta Krakowa, w sam dzień startu systemu dokonano 63 tysiące sprawdzeń. Urzędnicy informują, że od 15 grudnia działają już Punkty Obsługi Mieszkańców, gdzie można uzyskać pomoc w obsłudze systemu, potwierdzić informacje w dokumentach pojazdu (jaką normę EURO spełniają) oraz uzyskać szczegółowe informacje dotyczące uprawnień dla osób zwolnionych z restrykcji.

Jaki obszar obejmie Strefa Czystego Transportu?

Strefa Czystego Transportu w Krakowie nie będzie podlegała ograniczeniu wyłącznie do ścisłego, historycznego centrum miasta. Obejmie ona obszar w obrębie IV obwodnicy Krakowa, co przekłada się na ok. 60% powierzchni w granicach administracyjnych całego miasta. To znaczy, że nowa uchwała dotknie nie tylko kierowców podróżujących w okolicach Rynku Głównego, czy Kazimierza, ale także mieszkańców i odwiedzających takie dzielnice, jak na przykład Krowodrza, Prądnik Biały, Prądnik Czerwony, Grzegórzki, Podgórze, czy Dębniki.

Od 1 stycznia 2026 r. na granicach strefy pojawi się odpowiednie oznakowanie, a wszystkie zasady, ograniczenia i uprawnienia zaczną wtedy funkcjonować zgodnie z uchwałą Rady Miasta Krakowa. Oznaczenia nie będzie można przeoczyć.

Które samochody wjadą do SCT bez ograniczeń?

Kluczowe pytanie, jakie zadają sobie kierowcy, brzmi: czy właśnie mój samochód wjedzie do Krakowa po uruchomienie SCT? Odpowiedź nie jest łatwa i zależy w szczególności od rodzaju napędu i roku produkcji pojazdu, a także normy emisji spalin EURO wpisanej w dowodzie rejestracyjnym.

Jeżeli chodzi o samochody osobowe, to:

1. Pojazdy benzynowe - muszą one spełniać co najmniej normę emisji spalin EURO4 lub być wyprodukowane co najmniej w 2005 roku. To oznacza, że większość współczesnych aut benzynowych bez problemu wjedzie do strefy, gdyż norma EURO4 została wprowadzona od 01.01.2006 r., zatem samochody benzynowe 20-letnie nie powinny podlegać ograniczeniom.
2. Pojazdy z silnikiem Diesla - pojazdy zasilane olejem napędowym muszą spełniać wyraźnie surowsze wymagania. Tutaj wymagana jest już norma EURO6, lub być wyprodukowane co najmniej w 2014 r. Grupa kierowców poruszających się pojazdami z silnikiem Diesla zostanie najbardziej dotknięta nowymi przepisami, gdyż zakaz może dotyczyć pojazdów 12-letnich.

W zakresie pojazdów o DMC powyżej 3,5 tony, to jest w przypadku ciężarówek czy autobusów, wymagania są niemal jak wyżej, z tym że w zakresie pojazdów napędzanych Dieslem, jedno wymaganie jest mniej uciążliwe - zamiast 2014 r., wystarczy że pojazd był wyprodukowany co najmniej w 2012 r.

Przykłady pojazdów, które nie wjadą do strefy bez opłaty, pomimo że są jeszcze często spotykane na drogach

Aby lepiej zobrazować, jakich samochodów dotkną nowe ograniczenia, poniżej przykładowa lista modeli, które nie będą mogły wjechać do krakowskiej SCT bez uiszczenia opłaty. Dotyczy to w głównej mierze pojazdów z silnikami diesla, które wciąż nie są bardzo starymi pojazdami jak na nasze warunki:

• Volkswagen Golf VI 1.6 TDI z 2012 r. - popularny kompakt, który spełnia tylko normę EURO 5, a już nie EURO 6;
• Ford Focus II 1.8 TDCi z 2010 r. - nadal często spotykany na drogach, ale nie spełnia aktualnych wymogów;
• Skoda Octavia II 1.9 TDI z 2008 r. - ta Skoda to niemal kultowy model, niestety spełnia zaledwie normę EURO 4;
• BMW serii 3 (E90) 320d z 2011 r. - model marki premium dostępny w korzystnych cenach, często spotykany, ale jednak nie spełniał normy EURO 6;
• Opel Astra H 1.7 CDTI z 2009 r. - jeden z popularniejszych swego czasu kompaktów;
• Audi A4 B7 2.0 TDI z 2007 r. - ponownie pojazd marki premium z segmentu D, ale ponownie jak z BMW - nie spełnia wymagań;
• Mercedes-Benz C klasa (W204) 220 CDI z 2010 r. - kolejny model marki premium, ale spełnia tylko normę EURO 5;
• Peugeot 308 1.6 HDI z 2009 r. - francuski większy kompakt, który jednak jest już za stary na SCT;
• Toyota Avensis II 2.0 D-4D z 2006 r. - popularny sedan lub kombi niezawodnej japońskiej marki, ale tylko z normą EURO 4 w dieslu;
• Renault Megane III 1.5 dCi z 2012 r. - francuski kompakt małym dieslem, ale spełnia tylko normę EURO 5

Wymienione modele zapewne każdy z poruszających się po drogach może dość często spotkać - ale nie spełnią one wymogów dla wjazdu do Strefy Czystego Transportu w Krakowie.

Czy są jakieś zwolnienia lub ułatwienia dla mieszkańców?

Władze Krakowa przewidziały zwolnienia, które mają w założeniu złagodzić skutki wprowadzenia strefy dla różnych grup użytkowników. Należy wyróżnić następujące grupy, dla których są wyjątki i szczególne zasady:

1. Mieszkańcy Krakowa: Dla osób zameldowanych w Krakowie i płacących w tym mieście podatki władze przewidziały bezterminowe zwolnienie z opłat za wjazd do SCT dla pojazdów niespełniających wymogów, o ile posiadały je i zarejestrowały "na siebie" przed 26 czerwca 2025 r. Wówczas niezależnie od tego, jak stary jest to pojazd, czy zasilany silnikiem benzynowym, czy diesla, oraz jaką normę emisji spalin spełnia - może być użytkowany w obrębie objętym Strefą Czystego Transportu. Co jednak istotne - taki pojazd należy zgłosić do systemu obsługującego SCT. Zgłoszenie trzeba ponawiać na każdy rok kalendarzowy.
2. Osoby z niepełnosprawnością niespełniające warunków dla mieszkańców Krakowa: Osoby niepełnosprawne powinny posiadać kartę parkingową UE i mogą zgłosić do SCT tylko jeden pojazd, który będzie zwolniony z opłat. Taki pojazd będzie mógł poruszać się po SCT bez ograniczeń. Trzeba natomiast przy zgłoszeniu pojazdu przedstawić kopię karty parkingowej niepełnosprawnego z widoczną datą ważności, imieniem i nazwiskiem osoby uprawnionej. Uprawnienie do wjazdu dotyczy rejestrowanego pojazdu, a nie osoby niepełnosprawnej - co oznacza, że oczywiście osobę niepełnosprawną może "dowozić" w obręb Strefy Czystego Transportu inny kierowca, który będzie prowadził zgłoszony pojazd.
3. Pacjenci korzystający ze specjalistycznych świadczeń medycznych w krakowskich placówkach finansowanych ze środków publicznych ("na NFZ"): ta grupa osób ma mieć gwarantowany wjazd do SCT ze względów zdrowotnych. Obejmuje to przykładowo takie sytuacje jak: konieczność regularnej rehabilitacji, poddawania się dializom, chemioterapii, radioterapii. Wówczas przed każdym wjazdem do SCT trzeba zgłosić wizytę w systemie Strefy Czystego Transportu, a następnie potwierdzić jej odbycie na miejscu w placówce.
4. Właściciele pojazdów zabytkowych: Lokalny uchwałodawca zapewnił możliwość poruszania się po Krakowie w obrębie SCT bez dodatkowych opłat właścicielom pojazdów zabytkowych. Chodzi oczywiście nie o pojazdy, które uważamy za "zabytek" w kategori iich wieku, ale o pojazdy zabytkowe wpisane na listę zabytków przez wojewódzkiego konserwatora zabytków i posiadające tzw. "żółte tablice".
5. Właściciele pojazdów specjalnych: Ta grupa zwolnień spod opłat za wjazd do SCT dotyczy pojazdów klasyfikowanych jako specjalne, to jest na przykład kamperów, food trucków. Trzeba jednak wcześniej zgłosić taki pojazd w systemie - dane nie zostaną zaciągnięte automatycznie. Zwolnienie następuje na podstawie danych o statusie pojazdu z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców.

Jakie opłaty za wjazd dla osób nie objętych zwolnieniem? Będzie okres przejściowy

Dla osób spoza Krakowa, czy też szerzej patrząc - nie spełniających warunków do uzyskania któregokolwiek z wyżej opisanych zwolnień, a posiadających pojazdy, które nie kwalifikują się do wymogów poruszania się po SCT - obowiązują opłaty za wjazd. Oznacza to, że zakaz wjazdu do Strefy Czystego Transportu nie jest bezwzględny (przynajmniej w najbliższym czasie), ale konieczna będzie opłata. Wprowadzono 3-letni okres przejściowy, w którym opłata ma stopniowo wzrastać. Opłaty podzielono też na kilka kategorii czasowych:

• opłata godzinowa: podstawowa opłata wynosi 2,50 zł za godzinę. Jest to rozwiązanie dal tych osób, które potrzebują tylko od czasu do czasu wjechać do miasta i załatwić coś okazjonalnie.
• opłata dzienna: ta opłata będzie podlegała ewolucji z upływem czasu. W 2026 roku, jeżeli uiści się opłatę za dwie kolejne godziny (czyli łącznie 5 zł), będzie to uprawniało do poruszania się danym pojazdem do końca danego dnia. Jednak już w 2027 r. opłata dzienna wzrośnie do 15 zł, czyli równowartości 6 godzin.
• abonament miesięczny: dla osób, które regularnie poruszają się po Krakowie i potrzebują często wjeżdżać do SCT, przewidziano abonament miesięczny. Będzie on również zmienny w miarę upływu czasu i będzie wynosił: 100 zł w 2026 r.; 250 zł w 2027 r.; 500 zł w 2028 r.

Jak sprawdzić swoje uprawnienia i zarejestrować pojazd do SCT? Poradnik, jak wjechać legalnie do Krakowa pojazdem od 1 stycznia 2026 r.

Cały proces weryfikacji oraz rejestracji jest dokonywany online za pomocą komputera z dostępem do Internetu lub smartfona z aplikacją mKraków. Urzędnicy informują, że wystarczą 3 kroki:

Krok 1 - sprawdź swój pojazd: Wystarczy wejść na stronę systemu SCT lub otworzyć aplikację mKraków. W systemie należy podać numer rejestracyjny pojazdu, o który nam chodzi, a system automatycznie zweryfikuje możliwość wjazdu nim do SCT i wyświetli komunikat w tym zakresie.

Krok 2 - złóż wniosek, jeśli to konieczne: Jeżeli komunikat na stronie poda, że sprawdzany pojazd nie spełnia norm i nie może wjechać do SCT, sprawdź czy przysługuje Ci zwolnienie z któregoś z tytułów (omówione wyżej w artykule). Jeżeli tak, przed wjazdem danym pojazdem należy złożyć w systemie stosowny wniosek z właściwą podstawą. Pamiętaj, że rejestrację w systemie należy ponawiać, w częstotliwości zależnej od rodzaju zwolnienia.

Krok 3 - wnieś opłatę, jeśli nie przysługuje żadne zwolnienie: Jeżeli nie kwalifikujesz się do żadnego ze zwolnień, a musisz wjechać do Krakowa danym pojazdem, trzeba uiścić opłatę. Wybierz odpowiadającą Twoim potrzebom (godzinowa, dzienna, abonament miesięczny).

Gdzie szukać pomocy, gdy nie mam możliwości rejestracji i złożenia wniosku przez Internet lub smartfon?

Urzędnicy informują, że w następujących Punktach Obsługi Mieszkańców można uzyskać pomoc związaną z SCT:

• siedziba Zarządu Dróg Miasta Krakowa przy ul. Centralnej 53;
• biuro Strefy Płatnego Parkowania przy ul. Reymonta 20;
• budynki Urzędu Miasta Krakowa:
• • przy al. Powstania Warszawskiego 10,
  • przy ul. Wielickiej 28a,
  • na os. Zgody
• budynek terminalu autobusowo-tramwajowego Górka Narodowa P+R przy ul. Papierni Prądnickich 1;
• galeria handlowa przy ul. Stawowej 61 (Galeria Bronowice);
• centrum handlowe przy al. gen. Tadeusza Bora-Komorowskiego 41 (Galeria Serenada).

Urzędnicy w wyżej wskazanych punktach mają oferować pomoc w obsłudze systemu oraz informacje dotyczące uprawnień i ograniczeń związanych z SCT. Natomiast fizyczne uiszczenie opłaty za wjazd do SCT oraz uzyskanie nalepki potwierdzającej uprawnienia (uwaga - nie jest ona obowiązkowa, system działa automatycznie i bez naklejki na pojeździe) możliwe będzie tylko w dwóch pierwszych wyżej wymienionych lokalizacjach.

Źródło: Miejska Platforma Internetowa "Magiczny Kraków"