REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Reklamacje w drodze elektronicznej „e-reklamacje” cz. I

Elżbieta Wełnitz- Kędra
ShutterStock

REKLAMA

REKLAMA

W dobie komputeryzacji pojawia się pytanie, czy w procesie transportu, którego jednym z elementów jest rozpatrywanie reklamacji klientów, możliwe jest wprowadzenie systemu elektronicznego zastępującego tradycyjną formę składania reklamacji - na piśmie. Przedmiotem niniejszego opracowania jest dokonanie prawnej oceny takiej możliwości na tle przepisów „transportowych” regulujących kwestię reklamacji.

Podstawa prawna

  1. Ustawa z dnia 15 listopada 1985 r. - Prawo przewozowe, dalej zwana „pr.przewozowe”;
  2. Rozporządzenie Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 24 lutego 2006 r. w sprawie ustalania stanu przesyłek i postępowania reklamacyjnego, dalej: „Rozporządzenie”;
  3. Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów – CMR, dalej zwana: „Konwencja CMR”;
  4. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, dalej zwana: „K.c.”

Część pierwsza niniejszego opracowania dotyczyć będzie zagadnienia „formy pisemnej” w ujęciu przepisów Kodeksu cywilnego. Druga część poświęcona zostanie analizie przepisów prawa przewozowego oraz postanowień Konwencji CMR w przedmiocie formy reklamacji i możliwości wprowadzenia elektronicznej procedury reklamacyjnej „e-reklamacji”.

REKLAMA

Pojęcie „formy pisemnej” w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego

Przez formę pisemną należy rozumieć utrwalenie oświadczenia woli za pomocą pisma w dokumencie sporządzonym w dowolny sposób i podpisanym przez składającego oświadczenie. (art. 78 § 1 K.c.: "Do zachowania pisemnej formy czynności prawnej wystarcza złożenie własnoręcznego podpisu na dokumencie obejmującym treść oświadczenia woli.[…]")

Dokument, który zawiera wyłącznie te cechy określa się mianem „zwykłej formy pisemnej”. (Por. Z. Radwański, [w] Prawo cywilne – część ogólna, SPP C.H.Beck 2008 r., s. 128.)

Nadto, zgodnie z treścią § 2 art. 78 K.c., oświadczenie woli złożone w postaci elektronicznej opatrzone bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy ważnego kwalifikowanego certyfikatu jest równoważne z oświadczeniem woli złożonym w formie pisemnej.

Przepisy kodeksu cywilnego - art. 73 § 1 K.c. i 74 K.c. – określają skutki niezachowania formy pisemnej wymaganej dla czynności prawnych przez ustawę lub umowę stron. 

Dalszy ciąg materiału pod wideo

REKLAMA

Skutki te polegają na tym, że czynność dokonana bez zachowania zastrzeżonej formy jest nieważna tylko, gdy ustawa przewiduje rygor nieważności (art. 73 § 1 K.c.), a w razie sporu nie można w procesie dowodzić zeznaniami świadków lub stron, że czynność została dokonana, chyba że zachowanie formy jest zastrzeżone tylko dla wywołania określonych skutków czynności prawnej (ad eventum) (art. 74 § 1 K.c.).

Natomiast w sytuacji, gdy spór dotyczy czynności prawnej, dla której przewidziana była forma dla celów dowodowych (ad probationem), przepisy Kodeksu cywilnego oraz Kodeksu postępowania cywilnego (art. 74 § 2 K.c. i 246 K.p.c.) pozwalają udowadniać fakt dokonania czynności w wypadku, gdy obie strony wyrażą na to zgodę albo jeżeli fakt dokonania czynności prawnej zostanie uprawdopodobniony za pomocą pisma.

Uprawdopodobnienie za pomocą pisma polega na wykazaniu prawdopodobieństwa, że czynność została dokonana.

Jest to przyjęty w doktrynie tzw. „początek dowodu na piśmie”. Pismem może być każdy dokument, którego treść wskazuje bezpośrednio albo pośrednio na fakt dokonania czynności. Nie jest konieczne, aby pismo to pochodziło od strony, przeciwko której dowód taki będzie prowadzony, ani też aby było podpisane przez jedną ze stron. (Por.: wyrok SN z 18 maja 1979 r., III CRN 287/78, OSNCP 1/80, poz. 9)

Może to być dokument prywatny albo urzędowy. Wystarczy list, dowód wpłaty, wydruk komputerowy, telefaksowy, itp.(Por.: S. Rudnicki [w] Komentarze LexPolonica 2009 - Komentarz do Kodeku cywilnego)

Powyższe wskazuje zatem, że poza przypadkiem zastrzeżenia w ustawie formy pisemnej pod rygorem nieważności, czynność dokonana bez zachowania tej formy nie jest nieważna i wiąże strony, ale w razie sporu istnieją istotne ograniczenia dowodowe.

Z hipotezy przepisów art. 78 K.c. oraz art. 245 K.p.c., można zatem wyprowadzić wniosek, że wymóg formy pisemnej spełniony jest w przypadku, gdy łącznie:

  • treść oświadczenia woli utrwalona jest w dokumencie,
  • podpis na dokumencie obejmującym oświadczenie jest własnoręczny - podpis stanowi konieczny element każdego dokumentu prywatnego, (Por. K. Knoppek [w] Komentarze Lex 2011 - Kodeks postępowania cywilnego – Komentarz. Tom I, komentarz do art. 245 k.p.c.),
  • dokument jest podpisany przez autora objętego nim oświadczenia woli,
  • dokument może być sporządzony ręcznie lub mechanicznie.

REKLAMA

W tym miejscu wskazać również należny na stanowisko judykatury, zgodnie z którym przesłanie treści oświadczenia woli np. faksem spełnia jedynie warunki uprawdopodobnienia za pomocą pisma. (Por. wyrok Sądu Najwyższego z 23 listopada 2007 r., IV CSK 228/2007, OSNC-ZD C/2008, poz. 88.)

W uzasadnieniu orzeczenia, Sąd Najwyższy stwierdził, że „w przypadku oświadczenia woli składanego za pomocą faksu nie da się stwierdzić, czy podpis nie został uprzednio skopiowany z innego dokumentu na dokument przesyłany odbiorcy. Nie ma też gwarancji, że podpisane zostało definitywne oświadczenie, a nie jedynie jego projekt lub tekst zawierający oświadczenie, którego strona w ogóle nie zamierzała złożyć. Z tej przyczyny w doktrynie przyjmuje się, że przesłanie treści oświadczenia woli faksem spełnia jedynie warunki uprawdopodobnienia za pomocą pisma. Stanowisko takie zajął również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 6 listopada 2002 r. I CKN 1158/2000, w którym przyjął, że złożenie za pomocą faksu oświadczenia woli o zmianie umowy zawartej w formie pisemnej czyni zadość wymaganiom art. 77 k.c., jeżeli dotyczy umowy, dla której nie jest wymagana forma pisemna pod rygorem nieważności. Podkreślił, że powołany przepis wymaga, by zmiana została stwierdzona pismem, co nie oznacza formy pisemnej; wystarczy potwierdzenie w każdy sposób związany z pismem, np. wydrukiem komputerowym itp.”

Powyższe rozważania odnieść należy do każdego pisma uprawdopodabniającego określoną czynność, w tym do wydruku komputerowego z korespondencji mailowej.

Przedstawiona powyżej analiza zagadnień prawa cywilnego w przedmiocie „formy pisemnej” jest istotna z punktu widzenia późniejszej oceny czy ustawowy wymóg wniesienia reklamacji „na piśmie” określony w prawie przewozowym, czy Konwencji CMR, oznacza, że reklamacja ta winna przybierać formę dokumentu, a zatem spełniać wymagania określone w art. 78 § 1 K.c. czy tylko uprawdopodobnienia za pomocą pisma, a tym samym czy możliwe jest wprowadzenie przez przewoźnika systemu „e – reklamacji”.

W tym też celu, w drugiej części niniejszego opracowania dokonana zostanie analiza przepisów prawa przewozowego i postanowień Konwencji CMR. Istotne znaczenie – w świetle treści art. 58 § 1 K.c. (Art. 58 § 1 K.c.: „Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególności ten, iż na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wchodzą odpowiednie przepisy ustawy”.) – ma też ustalenie charakteru prawnego przepisów prawa przewozowego w przedmiocie reklamacji oraz postanowień Konwencji CMR.

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

Moto
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Dobra passa motoryzacji dobiega końca

Chociaż produkcja sprzedana pojazdów w I kwartale br. przekroczyła 60 mld zł, ogólne wyniki branży wskazują, że dobra passa przemysłu motoryzacyjnego w Polsce dobiega końca. Tak wynika z informacji firmy AutomotiveSuppliers.pl.

Po polskich drogach jeżdżą coraz starsze samochody, najbardziej leciwe są Volkswageny, a auta jakich marek mają najmniej lat

14,7 lat – tyle wynosi obecnie średni wiek samochodu zgłaszanego do ubezpieczenia. Jest to o 12 miesięcy więcej niż cztery lata wcześniej. Jednak w przypadku najczęściej spotykanych w Polsce modeli samochodów, średnia jest jeszcze wyższa i sięga prawie 18 lat.

Konfiskata auta nietrzeźwym kierowcom. Będą zmiany przepisów, ale czy na pewno łagodniejsze dla kierujących pojazdami

Kolejna zmiana przepisów dotyczących przepadku pojazdów jako kary dla nietrzeźwych kierowców. . Do Sejmu trafił projekt zmiany ustawy, w ramach którego to nie policja, ale sąd będzie dokonywał konfiskaty, ale jednocześnie zaostrzone zostaną przepisy dotyczące przepadku pojazdu.

Pijany kierowca staranował ogrodzenie. Stracił prawo jazdy w siedmiu kategoriach

35-letni pijany kierowca ciężarowej scanii staranował ogrodzenie prywatnej posesji w Szydłówku koło Mławy. Kary nie będą niskie. 

REKLAMA

Polacy jeżdżą starymi autami. Czy można je ubezpieczyć?

Średnia wieku samochodu w Polsce wynosi 15,9 lat. Na takie samochody trudno wykupić polisę Auto Casco. Na szczęście niektóre towarzystwa ubezpieczają nawet 20-letnie pojazdy.

Tylko 0,5 promila wystarczy, żeby stracić samochód. Zmienią się przepisy dotyczące pijanych kierowców

Do Sejmu trafi projekt nowelizacji Kodeksu karnego oraz niektórych innych ustaw. Projekt zakłada zmianę przepisów dotyczących konfiskaty pojazdów pijanym kierowcom. Czy to w końcu pomoże zatrzymać falę nieodpowiedzialnych kierowców na polskich drogach?

Od 1 lipca 2024 r. zmiany w opłatach drogowych! Polacy także to odczują, mimo że wzrost cen dotyczy naszych sąsiadów

Od 1 lipca 2024 r. zmieniły się opłaty drogowe w Niemczech. Opłaty dotyczą głównie branży transportu drogowego, czyli kierowców ciężarowych. Nowe stawki opłat najbardziej odczują przewoźnicy z Polski i Litwy.

Ceny paliw w Polsce. Ile zapłacimy za benzynę, olej napędowy czy gaz?

Portal e-petrol.pl prognozuje, że ceny hurtowe paliw wkrótce zaczną spadać. To może oznaczać, że na stacjach nie będzie większych zmian w cenach.

REKLAMA

Nowe zasady przeglądu samochodu. Od 1 czerwca 2024 r. Każdy kierowca powinien to wiedzieć. Co z podwyżką opłat?

Przegląd techniczny pojazdu po nowemu. Każdy kierowca powinien wiedzieć o zmianach z 2024 r. Choć nie weszły jeszcze w życie wszystkie nowe zasady, które były zapowiadane, to jednak od 1 czerwca diagnosta działa inaczej.

1500 zł mandatu i utrata prawa jazdy. Dodatkowo 13 punktów karnych. To kara za przegapienie tylko jednego znaku

Rozkojarzenie za kierownicą jest niewskazane, a kara za przegapienie tego jednego znaku może być surowa. 13 punktów karnych i 1500 zł mandatu. Lepiej uważać. 

REKLAMA