REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Reklamacje w drodze elektronicznej „e-reklamacje” cz. I

Subskrybuj nas na Youtube
Dołącz do ekspertów Dołącz do grona ekspertów
Elżbieta Wełnitz- Kędra
ShutterStock

REKLAMA

REKLAMA

W dobie komputeryzacji pojawia się pytanie, czy w procesie transportu, którego jednym z elementów jest rozpatrywanie reklamacji klientów, możliwe jest wprowadzenie systemu elektronicznego zastępującego tradycyjną formę składania reklamacji - na piśmie. Przedmiotem niniejszego opracowania jest dokonanie prawnej oceny takiej możliwości na tle przepisów „transportowych” regulujących kwestię reklamacji.

Podstawa prawna

  1. Ustawa z dnia 15 listopada 1985 r. - Prawo przewozowe, dalej zwana „pr.przewozowe”;
  2. Rozporządzenie Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 24 lutego 2006 r. w sprawie ustalania stanu przesyłek i postępowania reklamacyjnego, dalej: „Rozporządzenie”;
  3. Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów – CMR, dalej zwana: „Konwencja CMR”;
  4. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, dalej zwana: „K.c.”

Część pierwsza niniejszego opracowania dotyczyć będzie zagadnienia „formy pisemnej” w ujęciu przepisów Kodeksu cywilnego. Druga część poświęcona zostanie analizie przepisów prawa przewozowego oraz postanowień Konwencji CMR w przedmiocie formy reklamacji i możliwości wprowadzenia elektronicznej procedury reklamacyjnej „e-reklamacji”.

REKLAMA

Pojęcie „formy pisemnej” w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego

Przez formę pisemną należy rozumieć utrwalenie oświadczenia woli za pomocą pisma w dokumencie sporządzonym w dowolny sposób i podpisanym przez składającego oświadczenie. (art. 78 § 1 K.c.: "Do zachowania pisemnej formy czynności prawnej wystarcza złożenie własnoręcznego podpisu na dokumencie obejmującym treść oświadczenia woli.[…]")

Dokument, który zawiera wyłącznie te cechy określa się mianem „zwykłej formy pisemnej”. (Por. Z. Radwański, [w] Prawo cywilne – część ogólna, SPP C.H.Beck 2008 r., s. 128.)

Nadto, zgodnie z treścią § 2 art. 78 K.c., oświadczenie woli złożone w postaci elektronicznej opatrzone bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym przy pomocy ważnego kwalifikowanego certyfikatu jest równoważne z oświadczeniem woli złożonym w formie pisemnej.

Przepisy kodeksu cywilnego - art. 73 § 1 K.c. i 74 K.c. – określają skutki niezachowania formy pisemnej wymaganej dla czynności prawnych przez ustawę lub umowę stron. 

Dalszy ciąg materiału pod wideo

REKLAMA

Skutki te polegają na tym, że czynność dokonana bez zachowania zastrzeżonej formy jest nieważna tylko, gdy ustawa przewiduje rygor nieważności (art. 73 § 1 K.c.), a w razie sporu nie można w procesie dowodzić zeznaniami świadków lub stron, że czynność została dokonana, chyba że zachowanie formy jest zastrzeżone tylko dla wywołania określonych skutków czynności prawnej (ad eventum) (art. 74 § 1 K.c.).

Natomiast w sytuacji, gdy spór dotyczy czynności prawnej, dla której przewidziana była forma dla celów dowodowych (ad probationem), przepisy Kodeksu cywilnego oraz Kodeksu postępowania cywilnego (art. 74 § 2 K.c. i 246 K.p.c.) pozwalają udowadniać fakt dokonania czynności w wypadku, gdy obie strony wyrażą na to zgodę albo jeżeli fakt dokonania czynności prawnej zostanie uprawdopodobniony za pomocą pisma.

Uprawdopodobnienie za pomocą pisma polega na wykazaniu prawdopodobieństwa, że czynność została dokonana.

Jest to przyjęty w doktrynie tzw. „początek dowodu na piśmie”. Pismem może być każdy dokument, którego treść wskazuje bezpośrednio albo pośrednio na fakt dokonania czynności. Nie jest konieczne, aby pismo to pochodziło od strony, przeciwko której dowód taki będzie prowadzony, ani też aby było podpisane przez jedną ze stron. (Por.: wyrok SN z 18 maja 1979 r., III CRN 287/78, OSNCP 1/80, poz. 9)

Może to być dokument prywatny albo urzędowy. Wystarczy list, dowód wpłaty, wydruk komputerowy, telefaksowy, itp.(Por.: S. Rudnicki [w] Komentarze LexPolonica 2009 - Komentarz do Kodeku cywilnego)

Powyższe wskazuje zatem, że poza przypadkiem zastrzeżenia w ustawie formy pisemnej pod rygorem nieważności, czynność dokonana bez zachowania tej formy nie jest nieważna i wiąże strony, ale w razie sporu istnieją istotne ograniczenia dowodowe.

Z hipotezy przepisów art. 78 K.c. oraz art. 245 K.p.c., można zatem wyprowadzić wniosek, że wymóg formy pisemnej spełniony jest w przypadku, gdy łącznie:

  • treść oświadczenia woli utrwalona jest w dokumencie,
  • podpis na dokumencie obejmującym oświadczenie jest własnoręczny - podpis stanowi konieczny element każdego dokumentu prywatnego, (Por. K. Knoppek [w] Komentarze Lex 2011 - Kodeks postępowania cywilnego – Komentarz. Tom I, komentarz do art. 245 k.p.c.),
  • dokument jest podpisany przez autora objętego nim oświadczenia woli,
  • dokument może być sporządzony ręcznie lub mechanicznie.

REKLAMA

W tym miejscu wskazać również należny na stanowisko judykatury, zgodnie z którym przesłanie treści oświadczenia woli np. faksem spełnia jedynie warunki uprawdopodobnienia za pomocą pisma. (Por. wyrok Sądu Najwyższego z 23 listopada 2007 r., IV CSK 228/2007, OSNC-ZD C/2008, poz. 88.)

W uzasadnieniu orzeczenia, Sąd Najwyższy stwierdził, że „w przypadku oświadczenia woli składanego za pomocą faksu nie da się stwierdzić, czy podpis nie został uprzednio skopiowany z innego dokumentu na dokument przesyłany odbiorcy. Nie ma też gwarancji, że podpisane zostało definitywne oświadczenie, a nie jedynie jego projekt lub tekst zawierający oświadczenie, którego strona w ogóle nie zamierzała złożyć. Z tej przyczyny w doktrynie przyjmuje się, że przesłanie treści oświadczenia woli faksem spełnia jedynie warunki uprawdopodobnienia za pomocą pisma. Stanowisko takie zajął również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 6 listopada 2002 r. I CKN 1158/2000, w którym przyjął, że złożenie za pomocą faksu oświadczenia woli o zmianie umowy zawartej w formie pisemnej czyni zadość wymaganiom art. 77 k.c., jeżeli dotyczy umowy, dla której nie jest wymagana forma pisemna pod rygorem nieważności. Podkreślił, że powołany przepis wymaga, by zmiana została stwierdzona pismem, co nie oznacza formy pisemnej; wystarczy potwierdzenie w każdy sposób związany z pismem, np. wydrukiem komputerowym itp.”

Powyższe rozważania odnieść należy do każdego pisma uprawdopodabniającego określoną czynność, w tym do wydruku komputerowego z korespondencji mailowej.

Przedstawiona powyżej analiza zagadnień prawa cywilnego w przedmiocie „formy pisemnej” jest istotna z punktu widzenia późniejszej oceny czy ustawowy wymóg wniesienia reklamacji „na piśmie” określony w prawie przewozowym, czy Konwencji CMR, oznacza, że reklamacja ta winna przybierać formę dokumentu, a zatem spełniać wymagania określone w art. 78 § 1 K.c. czy tylko uprawdopodobnienia za pomocą pisma, a tym samym czy możliwe jest wprowadzenie przez przewoźnika systemu „e – reklamacji”.

W tym też celu, w drugiej części niniejszego opracowania dokonana zostanie analiza przepisów prawa przewozowego i postanowień Konwencji CMR. Istotne znaczenie – w świetle treści art. 58 § 1 K.c. (Art. 58 § 1 K.c.: „Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególności ten, iż na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wchodzą odpowiednie przepisy ustawy”.) – ma też ustalenie charakteru prawnego przepisów prawa przewozowego w przedmiocie reklamacji oraz postanowień Konwencji CMR.

Zapisz się na newsletter
Wszystko, co ważne dla każdego kierowcy. Zmiany przepisów, mandaty, testy aut, moto porady i wiele innych. Bądź na czasie z tym, co dzieje się w świecie motoryzacji, zapisz się na nasz newsletter.
Zaznacz wymagane zgody
loading
Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich
Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj.
success

Potwierdź zapis

Sprawdź maila, żeby potwierdzić swój zapis na newsletter. Jeśli nie widzisz wiadomości, sprawdź folder SPAM w swojej skrzynce.

failure

Coś poszło nie tak

Źródło: INFOR

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:
Autopromocja

REKLAMA

QR Code

© Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A.

REKLAMA

Moto
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
Nowe limity podatkowe dla samochodów osobowych od 2026 roku

Nowe przepisy premiują niskoemisyjne samochody – czy niższe limity podatkowe dla aut spalinowych i hybryd od 2026 r. zmienią kalkulacje przedsiębiorców w zakresie aut flotowych?

Mandat za opony – za co konkretnie można go otrzymać w 2025 roku i jak wysokie są stawki?

Ogółem wysokość mandatu za wykroczenie drogowe może sięgnąć 5 tys. zł, a jeżeli wykroczeniem zajmie się sąd, to może nałożyć nawet 30 tys. zł mandatu. Szczegółowe przepisy odnoszą się jednak do konkretnych przypadków i interpretowanie ich w kontekście opon jest mylne.

Zmiany w OC od 10 września 2025 r. Jak będą działały nowe przepisy?

10 września 2025 r. wchodzi w życie nowelizacja ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Dzięki nowym przepisom nabywca używanego pojazdu będzie mógł wypowiedzieć umowę OC komunikacyjnego ze wskazaniem daty jej rozwiązania.

Chińskie samochody w Polsce 2025 – które marki zdominowały rynek?

Jeszcze dwa lata temu chińskie samochody były w Polsce egzotyczną ciekawostką W 2023 sprzedano ich zaledwie 168 sztuk. Dziś mają już ponad 16 tysięcy rejestracji tylko w pierwszej połowie roku i zdobyły 5 proc. rynku. MG, Omoda i Jaecoo nie tylko depczą po piętach uznanym markom, ale w wielu salonach skutecznie je wypierają. Dzięki niskim cenom, dobremu wyposażeniu i wsparciu z programu „NaszEauto” ta ekspansja dopiero się rozpędza i wszystko wskazuje na to, że nie zwolni.

REKLAMA

Warto odwołać się od kary w transporcie międzynarodowym

Przewoźnicy najczęściej otrzymują kary za naruszenia przepisów dotyczące dokumentacji celnej, Pakietu Mobilności, zasad kabotażu, braku wymaganych zezwoleń czy przewozu nielegalnych imigrantów. W przypadku nałożenia kary warto się odwołać.

Nie tylko estetyka. Co daje auto detailing?

Zadbany i czysty samochód to nie tylko kwestia wyglądu – to również skuteczny sposób na wydłużenie jego trwałości oraz podniesienie wartości przy ewentualnej odsprzedaży. Coraz więcej kierowców docenia auto detailing, czyli kompleksową pielęgnację pojazdu, która obejmuje dokładne czyszczenie, konserwację i odnawianie zarówno wnętrza, jak i nadwozia. To usługa oparta na fachowej wiedzy, precyzyjnym działaniu i wykorzystaniu specjalistycznych preparatów, która pozwala zachować auto w niemal salonowym stanie – nawet po długim okresie eksploatacji.

KGP: 110 522 interwencji, 469 wypadków drogowych, 32 ofiary śmiertelne. [Podsumowanie tygodnia]

Komenda Główna Policji opublikowała najświeższe dane dotyczące interwencji policjantów za weekend. Poniżej znajduje się podsumowanie ostatniego tygodnia. Policjanci w ubiegłym tygodniu przeprowadzili 110 522 interwencji. Byli wzywani do 469 wypadków drogowych.

Masz kody 01, 78 albo 107 w prawie jazdy? Zobacz, co one naprawdę oznaczają w 2025 r.

Kody wpisane na prawie jazdy to coś więcej niż przypadkowe cyfry. To informacje o ograniczeniach i obowiązkach, które każdy kierowca musi znać. Mogą oznaczać konieczność jazdy w okularach, używania automatycznej skrzyni biegów albo prowadzenia wyłącznie pojazdu specjalnie dostosowanego do twoich potrzeb. Niektóre kody dotyczą osób z niepełnosprawnością, inne zwykłych problemów zdrowotnych, jak słabszy wzrok. Sprawdź, co oznaczają w 2025 roku i dlaczego nieprzestrzeganie ich grozi poważnymi konsekwencjami.

REKLAMA

Zmiany na polskim rynku motoryzacyjnym. Grupa Autotorino – włoski lider motoryzacyjny działa w Warszawie

Od kilku miesięcy na polskim rynku motoryzacyjnym działa nowy, silny gracz – Grupa Autotorino. Ten włoski lider rynku motoryzacyjnego przejął zarządzanie największym warszawskim salonem Mercedes-Benz, otwierając nowy rozdział w historii tej prestiżowej marki w stolicy.

Punkty karne 2025. Jak je sprawdzić, zmniejszyć liczbę i nie stracić prawa jazdy?

Jeden mandat potrafi kosztować nie tylko kilkaset złotych, ale też kilka punktów karnych, które w 2025 roku trudniej niż kiedykolwiek zredukować. Po przekroczeniu limitu kierowca ryzykuje utratę prawa jazdy, a ubezpieczyciel może podnieść składkę OC nawet o kilkadziesiąt procent. Sprawdź, jak kontrolować swoje punkty, kiedy grozi Ci odebranie uprawnień i czy kurs redukcyjny rzeczywiście się opłaca.

REKLAMA