Sprzęgło

Sprzęgło jest urządzeniem (elementem lub zespołem elementów), dzięki któremu obroty jednego wału są przenoszone na drugi wał. W samochodzie sprzęgło przenosi obroty wału korbowego, a tym samym sprzężonego z nim koła zamachowego na wałek sprzęgłowy skrzyni biegów.

Sprzęgło jest urządzeniem (elementem lub zespołem elementów), dzięki któremu obroty jednego wału są przenoszone na drugi wał. W samochodzie sprzęgło przenosi obroty wału korbowego, a tym samym sprzężonego z nim koła zamachowego na wałek sprzęgłowy skrzyni biegów.

Każde sprzęgło składa się z dwóch współpracujących ze sobą członów: czynnego, czyli napędzającego, i biernego, czyli odbierającego napęd. Często pomiędzy tymi członami znajduje się element pośredniczący. W przypadku silnika samochodowego i skrzyni biegów funkcję tę pełni tarcza sprzęgłowa.

Istnieje kilkadziesiąt rodzajów sprzęgieł, z których w napędach pojazdów mechanicznych mają zastosowanie w zasadzie tylko dwa: sprzęgło suche i sprzęgło mokre. To ostatnie jest stosowane głównie w motocyklach. Oba mają działanie dwukierunkowe, to znaczy że wał silnika może być raz elementem czynnym, innym razem (np. podczas zapalania „na pych”), elementem biernym. Oba są także sprzęgłami tarczowymi.

Tylko w niektórych przypadkach, głownie w małych silnikach skuterów i motorowerów stosuje się sprzęgła automatyczne, działające w wyniku siły odśrodkowej powodującej rozchylenie szczęk, podobnych do szczęk hamulcowych, które znajdują się wewnątrz bębna, który jest kołem zamachowym.

Aby sprzęgło samochodowe mogło spełniać swoje zadanie, jego tarcza stykać się z powierzchnią koła zamachowego z odpowiednią siłą, aby istniejące tarcie wykluczało niekontrolowany jej poślizg. Siłę tę wywarza specjalna tarcza dociskowa. Dwustronne okładziny tarczy sprzęgłowej dotykają zarówno niej, jak i specjalnej powierzchni dociskowej na kole zamachowym.

Do wytworzenia odpowiedniej siły dociskającej między tarczą i obudową sprzęgła znajdują się sprężyny dociskowe o bardzo dużej twardości. Do ich ściskania, co jest warunkiem wysprzęglania, służą specjalne dźwignie („łapki”) symetrycznie rozmieszczone wokół pokrywy sprzęgła.

W niektórych typach sprzęgieł zamiast tak skomplikowanego rozwiązania stosuje się pojedynczą sprężynę centralną w postaci odpowiednio przetłoczonej sprężystej blachy z nacięciami promieniście rozchodzącymi się od jej środka (stąd popularna nazwa takiego docisku – „słoneczko”). Nacięcia te łączą się z płytką wyciskową, o którą opiera się łożysko wyciskowe sprzęgła podczas wysprzęglania.

Zobacz też: DSG

Moto
112 km/h na "30". Kierowca stracił prawo jazdy i samochód
05 maja 2024

Na autostradzie A13 w austriackim Tyrolu kierowca z Polski jechał 112 km/h w strefie ograniczenia prędkości do 30 km/h - podała w niedzielę austriacka agencja APA, powołując się na miejscową policję.

Niebezpieczna wiosna na polskich drogach. Liczba wypadków z udziałem motocyklistów wzrosła o 80 proc.
02 maja 2024

W pierwszych czterech miesiącach 2024 roku na drogach w Polsce miało miejsce 5,7 tys. wypadków. Jak informuje "Rzeczpospolita", liczba wypadków z udziałem motocyklistów wzrosła o 80 proc.

W 2024 r. 30 000 zł dopłaty do zakupu samochodu elektrycznego. Jak zezłomujesz swój samochód trochę więcej
30 kwi 2024

W 2024 r. 30 000 zł dopłaty do zakupu samochodu elektrycznego.

Przewoźnik nie zmieni tachografu do końca 2024 r. Kara to 10 tys. zł
30 kwi 2024

W Polsce ponad 300 tys. aut będzie musiało otrzymać nowy tachograf. Kiedy jest on konieczny i ile kosztuje jego montaż? To kluczowe pytania. Zwłaszcza że kara za nieprzystosowanie pojazdu do nowych wymogów to nawet 10 tys. zł.

Kolizja z dzikiem. Czy kierowca dostanie odszkodowanie? Jedyną nadzieją AC
30 kwi 2024

Kolizja ze zwierzęciem wcale nie jest rzadkim scenariuszem na polskich drogach. Jak się zachować w takim przypadku i czy kierowca może liczyć na odszkodowanie na naprawę auta? Sprawdźcie.

Sprzedaż auta bez aktualnego przeglądu. Możliwa czy nie?
29 kwi 2024

Brak ważnego przeglądu oznacza brak dopuszczenie do ruchu. Tylko czy to jest jednoznaczne z brakiem możliwości sprzedaży takiego auta? Przepisy nie mówią "nie", ale nie do końca mówią też "tak". Taka sytuacja oznacza kilka wyzwań.

Samochód z zagranicy w polskiej strefie czystego transportu. Jak kierowca ma zdobyć zieloną naklejkę na szybę?
29 kwi 2024

Zielona naklejka w SCT w Polsce zniknęła? Nie do końca. Obowiązek jej stosowania nadal będą mieli kierujący autami zarejestrowanymi za granicą. Jak zatem ją zdobyć? I co jeszcze warto wiedzieć na jej temat?

Konfiskata samochodów nietrzeźwym: w majówkę 2024 auta straci dwa tysiące kierowców, jak uniknąć kary
27 kwi 2024

Choć zapowiadane jest cofnięcie drastycznych przepisów, nadal obowiązuje nowe prawo według którego nietrzeźwemu kierowcy konfiskuje się auto. Gdyby obowiązywał już w ubiegłoroczną majówkę, samochody straciłoby prawie2 tys. kierowców. Jednak jeśli nawet przepisy zostaną złagodzone, to kary dla nietrzeźwych kierowców pozostaną nadal surowe.

Nowe kary dla kierowców przyjęte. Masowo polecą prawa jazdy
26 kwi 2024

Kierowców czeka rewolucja w karaniu za wykroczenia. Przepisy przyjęte przez Parament Europejski niosą poważne zmiany. Reforma ma przyczynić się do zmniejszenia liczby zabitych na europejskich drogach. Oto szczegóły…

Majówka może przynieść spadek cen paliw. Za benzynę Pb 95 możemy zapłacić od 6,61 do 6,72 zł za litr, a za Pb98 od 7,28 do 7,39 zł
26 kwi 2024

W nadchodzący majowy weekend, kierowcy mogą spodziewać się korzystniejszych cen paliw. Eksperci portalu e-petrol.pl prognozują spadek kosztów tankowania, a to z powodu promocji oferowanych przez stacje benzynowe.

pokaż więcej
Proszę czekać...